Odpowiedzialność lekarza za błąd w sztuce to bardzo szeroka tematyka. Procesy o odszkodowanie z tym związane stają się coraz bardziej popularne. Co w związku z tym zrobić, aby uniknąć odpowiedzialności za błąd medyczny? Najprościej jest powiedzieć, że stuprocentową gwarancję daje tylko niepopełnienie takiego rodzaju błędu. Jednak nie jest to możliwe. W medycynie nie wszystko da się przewidzieć. Bywa tak, że lekarz wykorzystuje całą swoją wiedzę medyczną i umiejętności, a mimo to pacjent umiera. Co zrobić, aby obronić się przed zarzutami w takiej sytuacji?

Pomyśl o dowodach

To może i oczywiste, ale warto mieć to na uwadze. Trzeba zgromadzić sobie dowody, na potwierdzenie tego, co tak naprawdę się wydarzyło. Dzięki temu uniknie się sytuacji, w której lekarz lub szpital znajdzie się na straconej pozycji, ponieważ nie będzie miał dowodów na to na przykład, że podano określone leki, jak przebiegało leczenie, jakie zastosowano procedury i z jakich przyczyn. Znaczy to, że koniecznie trzeba dopilnować sporządzenie bardzo dokładnej oraz starannej dokumentacji medycznej, która będzie pokazywała przeprowadzone badania, procedury medyczne oraz sposób myślenia lekarzy. Wyjaśni, dlaczego podjęto takie, a nie inne decyzje odnośnie leczenia i dlaczego, w tym, a nie w innym czasie.

Przebieg leczenia

Wiele zarzutów w odniesieniu do lekarzy wiąże się z tym, że decyzja co do zastosowanego leczenia była właściwa, ale samo leczenie lub przebieg zabiegu już niekoniecznie. Stąd bierze się potrzeba uzasadnienia, dlaczego zabieg lub operacja miała taki, a nie inny przebieg. Mówiąc inaczej, gdzieś muszą zostać opisane procedury, zgodnie z którymi przeprowadza się diagnozę, a następnie samo leczenie. Oczywiście, są również przypadki, kiedy nie da się określić dokładnie procedur, niemniej również wtedy da się przynajmniej ogólnie opisać sposób postępowania. Większość chorób można leczyć zgodnie z określoną rutyną.

Dlaczego tak ważne są procedury medyczne?

W przypadku zarzutu niewłaściwego leczenia najprostszą linią obron jest wykazanie, że leczenie zostało przeprowadzone zgodnie z uznawaną oraz prawidłowo opracowaną metodą. Gdy wykażesz, że lekarze postępowali w taki sposób, jak nauka medyczna nakaże, pokażemy punkt po punkcie, co zostało zrobione i że było to wykonane prawidłowo oraz w odpowiednim czasie, to wszystkie zarzuty dotyczące popełnienia błędu lekarskiego powinny zostać oddalone.

 Co robić w sytuacjach, gdy lekarz musiał działać szybko?

Występuje oczywiście bardzo wiele takich przypadków, kiedy lekarze są zmuszeni podejmować decyzje szybko i nie ma czasu na przeprowadzenie konsultacji. Przyjeżdża, na przykład pacjent, który wymaga skomplikowanej operacji, którą można wykonać tylko w wyspecjalizowanym szpitalu oddalonym o wiele kilometrów. Lekarz musi w takiej sytuacji od razu podjąć decyzję, czy podejmować ryzyko transportu pacjenta, czy ograniczyć leczenie wyłącznie do tego, co jest dostępne w jego szpitalu. W tym drugim przypadku jest ryzyko, że niezastosowanie specjalistycznego leczenia może zakończyć się śmiercią albo znacznym pogorszeniem stanu zdrowia pacjenta. Z tego względu w takich sytuacjach, tak istotne jest, aby zagwarantować zapis przebiegu całego leczenia, aby w razie czego mieć możliwość wykazania, że lekarz bez względu na konsekwencje swojej decyzji, miał pełne prawo postąpić w taki sposób.

Zgoda pacjenta na poniesienie ryzyka

Trzeba również pamiętać o tym, że ze względu na to, że wiele procedur medycznych, a w szczególności procedur inwazyjnych, jest związanych z ryzykiem. Czasami bardzo dużym. Wtedy pacjent musi wyrazić zgodę na jego poniesienie. W praktyce wygląda to tak, że lekarz jest zobowiązany do przeprowadzenia z pacjentem rozmowy, w której wyjaśni mu szczegółowo, co zamierza zrobić oraz z jakimi konsekwencjami jest to związane. Z takiej rozmowy należy sporządzić notatkę, która zawiera informację, że pacjent został pouczony przez lekarza o leczeniu, jego konsekwencjach oraz możliwych skutkach ubocznych. Najlepiej jest doręczyć pacjentowi za pokwitowaniem dokument, w którym będą najistotniejsze informacje, które zostały mu przekazane.